سۈرە 2 · پارە 2
سورة البقرة · 2:219
۞ يَسْأَلُونَكَ عَنِ الْخَمْرِ وَالْمَيْسِرِ ۖ قُلْ فِيهِمَا إِثْمٌ كَبِيرٌ وَمَنَافِعُ لِلنَّاسِ وَإِثْمُهُمَا أَكْبَرُ مِنْ نَفْعِهِمَا ۗ وَيَسْأَلُونَكَ مَاذَا يُنْفِقُونَ قُلِ الْعَفْوَ ۗ كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمُ الْآيَاتِ لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُونَ
(ئى مۇھەممەد!) سەندىن ھاراق ۋە قىمار توغرىسىدا سورىشىدۇ، سەن ئۇلارغا: «بۇنىڭ ھەر ئىككىسىدە چوڭ گۇناھ ۋە كىشىلەرگە (ئازغىنا ماددى) پايدىمۇ بار، لېكىن ئۇلاردىكى گۇناھ پايدىغا قارىغاندا تېخىمۇ چوڭ» دېگىن، ئۇلار سەندىن نېمىنى سەدىقە قىلىش توغرۇلۇق سورايدۇ، «(ئېھتىياجدىن) ئارتۇقىنى (سەدىقە قىلىڭلار)» دېگىن. (دۇنيا ۋە ئاخىرەتنىڭ ئىشلىرىنى) تەپەككۇر قىلىشىڭلار ئۈچۈن اﷲ ئۆز ئايەتلىرىنى سىلەرگە شۇنداق بايان قىلىدۇ
تەپسىر
ئى پەيغەمبەر! ساھابىلىرىڭ سەندىن ھاراق ھەققىدە يەنى ئېلىش، سېتىش ۋە ئىچىشنىڭ ھۆكمى ھەققىدە سورايدۇ. (ئەقىلنى كەتكۈزگەن ھەر قانداق نەرسە ھاراقتۇر). ئۇلار سەندىن قىمارنىڭ ھۆكمى ھەققىدە سورايدۇ. سەن ئۇلارغا جاۋاپ بېرىپ: ئۇ ئىككىسىدە ئەقىلنى ۋە مال-دۇنيانى زايا قىلىش، دۈشمەنلىك ۋە ئاداۋەتكە چۈشۈشكە ئوخشاش نۇرغۇن دىنى ۋە دۇنيالىق زىيانلار بار. ئۇ ئىككىسىدە ئازغىنە ماددى پايدىمۇ بار. بۇ ئىككىسىنىڭ زىيىنى ۋە ئۇنىڭدىن ھاسىل بولغان گۇناھ ئۇنىڭ پايدىسىغا قارىغاندا كۆپتۇر. زىيىنى پايدىسىدىن چوڭ بولغان ھەرقانداق نەرسىدىن ئەقىللىق ئادەم يىراق تۇرۇشى كېرەك. بۇ ئاللاھنىڭ بايانى بولۇپ ھاراقنى ھارام قىلىشنىڭ مۇقەددىمىسىدە بايان قىلىنغان. ئى پەيغەمبەر! ساھابىلىرىڭ سەندىن نەپلە سەدىقە ۋە ئىئانە قىلىدىغان ماللىرىنىڭ مىقدارى ھەققىدە سورايدۇ. سەن ئۇلارغا جاۋاپ بېرىپ: ئېھتىياجىڭلاردىن ئارتۇق ماللىرىڭلاردىن سەدىقە قىلىڭلار دېگىن. بۇ دەسلەپكى بۇيرۇق بولۇپ ئۇنىڭدىن كېيىن ئاللاھ مۇئەييەن نىسابقا يەتكەن مەخسۇس ماللارغا كېلىدىغان زاكاتنى يولغا قويدى. ئاللاھ بۇنىڭغا ئوخشاش ئۇچۇق بايانلار ئارقىلىق سىلەرنىڭ تەپەككۇر قىلىشىڭلار ئۈچۈن شەرىئەتنىڭ ئەھكاملىرىنى بايان قىلىدۇ.
ئوقۇغۇچتا ئېچىڭ - پۈتۈن سۈرىنى ئوقۇڭ