سورة عبس

سورەت 80 · مەککی · 42 ئایەت

80:1جوزء 30 · ل. 585

عَبَسَ وَتَوَلَّىٰ1

ڕووی گرژکردو ڕووی وه‌رگێڕا (مه‌به‌ست پێغه‌مبه‌ره (صلی الله علیه وسلم) کاتێك (عبدالله ی کوڕی ام مکتوم) که ئیماندارێکی نابینابوو هات بۆ خزمه‌تی، ئه‌ویش هه‌ندێك له سه‌رانی قوره‌یشی کۆ کردبۆوه به ئومێدی هیدایه‌تیان، عبدالله وتی: ئه‌ی پێغه‌مبه‌ری خوا، خوا چی فێرکردوویت منیش فێر بکه‌، پێغه‌مبه‌ر (صلی الله علیه وسلم) پێی ناخۆش بوو که قسه‌کانی پێ ده‌بڕێت، له‌به‌رئه‌وه ڕووی گرژکرد و ڕووی وه‌رگێڕا. بۆیه سه‌ره‌تای ئه‌م سووره‌ته دابه‌زی که گله‌ییه له پێغه‌مبه‌ر (صلی الله علیه وسلم).
80:2جوزء 30 · ل. 585

أَنْ جَاءَهُ الْأَعْمَىٰ2

له‌به‌رئه‌وه‌ی نابیناکه هات بۆ لای.
80:3جوزء 30 · ل. 585

وَمَا يُدْرِيكَ لَعَلَّهُ يَزَّكَّىٰ3

جا تۆ چوزانیت به‌ڵکو ئه‌و هاتبێت تا دڵ و ده‌روونی خاوێن بکاته‌وه‌.
80:4جوزء 30 · ل. 585

أَوْ يَذَّكَّرُ فَتَنْفَعَهُ الذِّكْرَىٰ4

یاخود ئامۆژگاری وه‌ربگرێت، تا ئامۆژگاریه‌که سوودی پێبگه‌یه‌نێت.
80:5جوزء 30 · ل. 585

أَمَّا مَنِ اسْتَغْنَىٰ5

به‌ڵام ئه‌وه‌ی که خۆی بێ نیاز نیشان ده‌دات و نایه‌وێت ڕێنموومایی وه‌ربگرێت.
80:6جوزء 30 · ل. 585

فَأَنْتَ لَهُ تَصَدَّىٰ6

تۆ له‌گه‌ڵ ئه‌ودا کۆده‌بیته‌وه و گرنگی به‌و ده‌ده‌یت و ڕوو له‌و ده‌که‌یت.
80:7جوزء 30 · ل. 585

وَمَا عَلَيْكَ أَلَّا يَزَّكَّىٰ7

جا تۆ هیچ گوناهبار نابیت که ئه‌و ئیمانی نه‌وێت و پاك و پوخته‌کردنی ده‌روونی نه‌وێت.
80:8جوزء 30 · ل. 585

وَأَمَّا مَنْ جَاءَكَ يَسْعَىٰ8

به‌ڵام ئه‌وه‌ی که خۆی هاتوه‌ته لات و کۆشش ده‌کات و مه‌به‌ستێتی که شاره‌زای به‌رنامه‌ی خوا ببێت...
80:9جوزء 30 · ل. 585

وَهُوَ يَخْشَىٰ9

له‌کاتێکدا ئه‌و له خوا ده‌ترسێت.
80:10جوزء 30 · ل. 585

فَأَنْتَ عَنْهُ تَلَهَّىٰ10

ئه‌وه تۆ گوێ به‌و ناده‌یت و خۆتی لێ بێ ئاگا ده‌که‌یت.
80:11جوزء 30 · ل. 585

كَلَّا إِنَّهَا تَذْكِرَةٌ11

نه‌خێر وامه‌که‌و وامه‌به‌، چونکه به‌ڕاستی ئه‌م ئایه‌تانه‌، ئه‌م سوره‌ته‌، یادخستنه‌وه و ئامۆژگاریه‌.
80:12جوزء 30 · ل. 585

فَمَنْ شَاءَ ذَكَرَهُ12

جا که‌سێك بیه‌وێت ڕێنموویی وه‌رگرێت، ئه‌وه یادی ده‌کات.
80:13جوزء 30 · ل. 585

فِي صُحُفٍ مُكَرَّمَةٍ13

(ئه‌و قورئانه‌) له چه‌ندین لاپه‌ڕه‌ی به‌ڕێزو پیرۆزدا هه‌ڵگیراوه و له (لوح المحفوظ) وه‌رگیراوه‌.
80:14جوزء 30 · ل. 585

مَرْفُوعَةٍ مُطَهَّرَةٍ14

که به‌رزو بڵند و پاك و خاوێنن.
80:15جوزء 30 · ل. 585

بِأَيْدِي سَفَرَةٍ15

به‌ده‌ستی فریشته نووسه‌ره‌کان.
80:16جوزء 30 · ل. 585

كِرَامٍ بَرَرَةٍ16

که به‌ڕێزو خواناس و ملکه‌چ و فه‌رمانبه‌رداران.
80:17جوزء 30 · ل. 585

قُتِلَ الْإِنْسَانُ مَا أَكْفَرَهُ17

ئه‌ی ئاده‌میزاد، به‌کوشت بچیت، چه‌نده کافره‌، سپڵه‌یه‌، چه‌نده خوانه‌ناس و یاخیه‌، یاخود به‌کوشت چێت ئاده‌میزاد چی وای لێکردووه که کافر بێت؟! چ پاساوێکی هه‌یه بۆ خوانه‌ناسی و یاخی بوون.
80:18جوزء 30 · ل. 585

مِنْ أَيِّ شَيْءٍ خَلَقَهُ18

(بۆ بیرناکاته‌وه‌‌) خوا له‌چی دروستی کردووه‌؟!
80:19جوزء 30 · ل. 585

مِنْ نُطْفَةٍ خَلَقَهُ فَقَدَّرَهُ19

له نوتفه‌یه‌ك (له خاڵێکی زۆر بچووك که به چاو نابینرێت) دروستی کردووه و هه‌موو ئه‌ندامانی ده‌ر و ناوی پێ به‌خشیوه و ئه‌ندازه‌گیری وردی له دروستکردنیدا ئه‌نجام داوه‌، (کات و شوێنی له‌دایکبوونی و مردنی بۆ دیاری کردووه‌).
80:20جوزء 30 · ل. 585

ثُمَّ السَّبِيلَ يَسَّرَهُ20

له‌وه‌ودوا ژیانی بۆ ئاسان کردووه و سه‌رپشکی کردووه له په‌یڕه‌وی کردنی ڕێگه‌ی چاکه یان خراپه‌، ئیمان یان کوفر، (دوای ئه‌وه‌ی که ده‌ست نیشانی هه‌ردووکیانی بۆ کردووه و سه‌ره‌نجامی ڕوون کردۆته‌وه‌).
80:21جوزء 30 · ل. 585

ثُمَّ أَمَاتَهُ فَأَقْبَرَهُ21

له‌وه‌ودوا ده‌یمرێنێت و ده‌یخاته ناو گۆڕه‌وه‌.
80:22جوزء 30 · ل. 585

ثُمَّ إِذَا شَاءَ أَنْشَرَهُ22

پاشان کاتێك بیه‌وێت زیندووی ده‌کاته‌وه‌.
80:23جوزء 30 · ل. 585

كَلَّا لَمَّا يَقْضِ مَا أَمَرَهُ23

به‌ڕاستی، ئه‌وه‌ی که خوا فه‌رمانی پێداوه هێشتا ئاده‌میزاد به‌جێی نه‌هێناوه‌.
80:24جوزء 30 · ل. 585

فَلْيَنْظُرِ الْإِنْسَانُ إِلَىٰ طَعَامِهِ24

ده‌با ئاده‌میزاد سه‌یری خواردنه‌که‌ی بکات و سه‌رنجی بدات و بیری لێ بکاته‌وه‌.
80:25جوزء 30 · ل. 585

أَنَّا صَبَبْنَا الْمَاءَ صَبًّا25

بێگومان ئێمه ئاومان بۆ دابارانده‌وه‌ته خواره‌وه‌، چۆن دابارینێت.
80:26جوزء 30 · ل. 585

ثُمَّ شَقَقْنَا الْأَرْضَ شَقًّا26

له‌وه‌ودوا زه‌ویمان بۆ له‌ت له‌ت به چه‌که‌ره‌ی ناسکی ڕووه‌ك.
80:27جوزء 30 · ل. 585

فَأَنْبَتْنَا فِيهَا حَبًّا27

ئینجا دانه‌وێڵه‌مان تێادا ڕوواند.
80:28جوزء 30 · ل. 585

وَعِنَبًا وَقَضْبًا28

هه‌روه‌ها ترێ و سه‌وزه‌مان.
80:29جوزء 30 · ل. 585

وَزَيْتُونًا وَنَخْلًا29

هه‌روه‌ها زه‌یتوون و دارخورمایش.
80:30جوزء 30 · ل. 585

وَحَدَائِقَ غُلْبًا30

باخچه‌ی ده‌وره‌دراو به دارخورما یان دره‌ختی تر، یاخود باخی چڕو پڕ.
80:31جوزء 30 · ل. 585

وَفَاكِهَةً وَأَبًّا31

جۆره‌ها میوه‌، هاوڕێ له‌گه‌ڵ هه‌موو ئه‌و گژو گیایانه‌ی که خواکرده و ماڵات ده‌یخوات له له‌وه‌ڕگاکاندا.
80:32جوزء 30 · ل. 585

مَتَاعًا لَكُمْ وَلِأَنْعَامِكُمْ32

(هه‌موو ئه‌مانه ئاماده‌مان کردووه‌) تا خۆتان و ماڵاته‌کانتان سوودی لێ وه‌ربگرن.
80:33جوزء 30 · ل. 585

فَإِذَا جَاءَتِ الصَّاخَّةُ33

جا کاتێك قیامه‌ت به‌رپا بوو به‌هۆی ده‌نگێکی به‌هێزی گوێ کپ که‌ره‌وه‌.
80:34جوزء 30 · ل. 585

يَوْمَ يَفِرُّ الْمَرْءُ مِنْ أَخِيهِ34

ئه‌و ڕۆژه (هێنده سامناکه‌) برا له‌ده‌ست براکه‌ی هه‌ڵدێت و ڕاده‌کات و خۆی لێ ده‌شارێته‌وه‌.
80:35جوزء 30 · ل. 585

وَأُمِّهِ وَأَبِيهِ35

هه‌روه‌ها له‌ده‌ست دایك و باوکی...
80:36جوزء 30 · ل. 585

وَصَاحِبَتِهِ وَبَنِيهِ36

له‌ده‌ست هاوسه‌رو کوڕه‌کانی...
80:37جوزء 30 · ل. 585

لِكُلِّ امْرِئٍ مِنْهُمْ يَوْمَئِذٍ شَأْنٌ يُغْنِيهِ37

له‌و ڕۆژه‌دا هه‌رکه‌سێك له‌وانه ئه‌وه‌نده سه‌رگه‌رمی کێشه‌ی خۆیه‌تی، ناتوانێت فریای که‌سی تر بکه‌وێت.
80:38جوزء 30 · ل. 585

وُجُوهٌ يَوْمَئِذٍ مُسْفِرَةٌ38

له‌و ڕۆژه‌دا ڕووخسارانێك گه‌ش و جوان و ڕوون و شادن.
80:39جوزء 30 · ل. 585

ضَاحِكَةٌ مُسْتَبْشِرَةٌ39

ده‌م پێکه‌نینن، مژده و شادییان لێ ده‌دره‌وشێته‌وه‌.
80:40جوزء 30 · ل. 585

وَوُجُوهٌ يَوْمَئِذٍ عَلَيْهَا غَبَرَةٌ40

له‌و ڕۆژه‌دا ڕووخسارانێکیش هه‌ن که گژو تاڵ و تۆزاوی و په‌ست غه‌مگینن.
80:41جوزء 30 · ل. 586

تَرْهَقُهَا قَتَرَةٌ41

دێزی و ڕه‌شی و تاریکی دایپۆشیوون.
80:42جوزء 30 · ل. 586

أُولَٰئِكَ هُمُ الْكَفَرَةُ الْفَجَرَةُ42

ئا ئه‌وانه بێ باوه‌ڕو خوانه‌ناس و تاوانبارو گوناهکاره‌کانن.

لە سەرەتای سورەتەوە لێبدە

محمد جبريل - سورة عبس · Tlawati